Hemen her gün, telefonla aranıp kendini polis, savcı, jandarma ya da banka görevlisi olarak tanıtan kişilere para kaptıran vatandaşlarla ilgili haberler okuyoruz. Dolandırıcılar korku, acele ve güven duygusunu kullanarak insanları hızlı karar vermeye zorluyor. Özellikle yalnız yaşayan büyüklerimiz bu tür aramaların en sık hedefi oluyor. Kullanılan yöntemleri bilmek, en etkili korunma yoludur.
Sık kullanılan senaryolar
- “Hesabınız terör örgütüne kullanılmış”: Arayan kişi, adınıza açılmış bir hesabın suç işlemek için kullanıldığını, soruşturmadan kurtulmak için paranızı “güvenli bir hesaba” aktarmanız gerektiğini söyler.
- “Yakınınız kaza yaptı”: Bir yakınınızın kaza geçirdiğini veya gözaltına alındığını, acilen para gönderilmesi gerektiğini iddia eder.
- “Bankadan arıyoruz”: Kartınızdan şüpheli işlem yapıldığını söyleyip telefonunuza gelen doğrulama kodunu ister.
- “Ödülünüz var”: Bir çekilişi kazandığınızı, ödülü almak için önce masraf ödemeniz gerektiğini söyler.
Bilmeniz gereken temel kurallar
- Polis, jandarma, savcılık veya herhangi bir resmî kurum telefonla sizden para, altın ya da döviz istemez; paranızı “korumaya almak” için bir hesaba göndermenizi de talep etmez.
- Bankalar telefonda şifrenizi, kart bilgilerinizi veya size SMS ile gelen tek kullanımlık kodu sormaz.
- Resmî bir işlem için kimse sizden evdeki parayı, altını kapıya gelecek bir “görevliye” teslim etmenizi istemez.
- Arayan kişi sizden konuyu ailenizden ve banka çalışanlarından gizlemenizi istiyorsa, bu neredeyse kesin bir dolandırıcılık işaretidir.
Böyle bir arama aldığınızda ne yapmalısınız?
Hiçbir bilgi vermeden telefonu kapatın. Arayan kişi ne kadar ikna edici olursa olsun, ne kadar acele ettirirse ettirsin, hemen işlem yapmayın. Ardından bir yakınınızı arayarak durumu anlatın. Şüpheniz varsa doğrudan 112 Acil Çağrı Merkezi’ni arayabilir, banka ile ilgili konularda ise kartınızın arkasındaki numaradan bankanızı kendiniz arayabilirsiniz.
-------- Sponsorlu --------
Ekranda görünen numara resmî bir kurumun numarasına benzese bile buna güvenmeyin; numaralar taklit edilebiliyor.
Büyüklerimizi nasıl koruruz?
Anne-babalarımız ve büyüklerimizle bu konuyu sakin bir şekilde konuşmak, belki de yapabileceğimiz en önemli şeydir. Onlara şu cümleyi ezberletin: “Telefonda para isteyen herkes dolandırıcıdır; önce beni ara.” Telefonlarının yakınına çocuklarının ve güvendikleri kişilerin numaralarını büyük harflerle yazıp asabilirsiniz. Banka hesaplarında yüksek tutarlı işlemler için ek onay ya da limit tanımlamak da ek bir güvence sağlar.
Dolandırıldığınızı fark ederseniz
Vakit kaybetmeden bankanızı arayarak işlemi bildirin ve kartlarınızı kapattırın. Ardından en yakın polis merkezine ya da Cumhuriyet Başsavcılığına başvurun. Ne kadar erken harekete geçerseniz paranın takibi o kadar kolaylaşır. Utanmayın: Bu tür dolandırıcılar profesyoneldir ve herkes hedef olabilir.
